#برچسب‌های منتخب
# عرضه اولیه # قیمت خودرو # سهام عدالت # غزر # آریا
برچسب منتخب
جدیدترین اخبار
پربازدید های هفته
بیشترین لایک
بیشترین نظر
وب گردی

رانت در عرضه اولیه‌های بورسی؛ شایعه یا واقعیت؟

۱۳:۰۹ - ۱۲ فروردين ۱۳۹۹

رانت در عرضه اولیه‌های بورسی؛ شایعه یا واقعیت؟

پرونده بورس در سال گذشته با محبوب‌ترین بخش بازار یعنی عرضه اولیه‌های متعدد بسته شد. پرونده‌ای که با چالش‌هایی همراه بود و اتفاقاتی که درمورد عرضه اولیه یکی مانده به آخری در سال ۱۳۹۸ رخ داد، باعث شد شائبه‌هایی درمورد وجود رانت در ثبت سفارش مطرح شود. در این میان کارشناسان پیشنهاداتی درمورد جلوگیری از ایجاد چالش در عرضه‌های اولیه مطرح می‌کنند که از جمله این پیشنهادات تصمیم‌گیری درمورد باز کردن دامنه نوسان برای عرضه اولیه‌ها، اجرای صحیح بوک بیلدینگ و عدم ورود عرضه اولیه به شاخص در روزهای ابتدایی عرضه است.

به گزارش نبض بورس به نقل از ایسنا، سهام شرکت پتروشیمی تندگویان با نماد شگویا آخرین عرضه اولیه فرابورس سال ۱۳۹۸ بود که با استقبال زیادی هم از سوی سهام‌داران مواجه شد اما بسیاری از متقاضیان خرید سهام پتروشیمی تندگویان موفق به خرید این سهم نشدند؛ به طوریکه خرید در معاملات آن‌ها لحاظ شده بود اما روز بعد متوجه شدند سهم در سبد وجود ندارد. این اتفاق باعث شد شائبه هایی مبنی بر وجود رانت و تقلب در سفارش‌های سرخطی ایجاد شود.

سامانه معاملات یا در دسترس همه است یا در دسترس هیچکس

در این راستا، روح‌الله دهقان- مدیرعامل شرکت مدیریت فناوری بورس تهران- در گفت‌وگو با ایسنا، درمورد شائبه های مذکور توضیح داد: هیچ فردی امکان ثبت سفارش زودتر در سامانه را ندارد. بعضا شرکت‌های نرم افزاری سفارش را از سهام‌داران قبول می‌کنند و با شروع کار معاملات، سفارش را به سمت سامانه معاملات ارسال می‌کنند. ممکن است یک تا دو دقیقه زودتر این کار را انجام دهند اما هیچ سفارشی از طریق سامانه معاملات تا قبل از ساعت ۸:۳۰ قبول نمی‌شود.

وی ادامه داد: به طور کلی دو راه برای خرید سهم وجود دارد. سهام‌داران یا باید یا اینکه از طریق انلاین ها که همان شرکت‌ها هستند اقدام کنند یا از طریق مراجعه حضوری. امکانات انلاین برای همه فراهم بوده و برای شخص خاصی نیست. همه افراد می‌توانند قبل از ساعت ۸.۳۰ سفارش دهند تا  راس ساعت ۸.۳۰ در سامانه ثبت شود.

مدیرعامل شرکت مدیریت فناوری بورس تهران تاکید کرد: سامانه معاملات یا در دسترس همه قرار دارد یا در دسترس هیچکس قرار ندارد و به این صورت نیست که برای برخی باز و برای برخی بسته باشد.

تحلیل کارشناسان

این مباحث درحالی مطرح می‌شود که بسیاری از سهام‌داران بر این باورند که با اعمال تصمیماتی درمورد دامنه نوسان عرضه اولیه نه تنها می‌توان شائبه وجود رانت را از بین برد، بلکه از ایجاد صف، بلوکه شدن پول و قفل شدن نقدینگی جلوگیری می‌شود. در آن سوی ماجرا نیز کارشناسان راه حل‌هایی را برای از بین بردن چالش‌های مذکور و اینکه بسیاری از سهام‌داران عادی موفق به خرید سهام عرضه اولیه‌ها نمی‌شوند پیشنهاد کرده‌اند. برخی بر این باورند که باید درمورد دامنه نوسان عرضه اولیه ها توسط خرد جمعی تصمیم گیری کرد و برخی دیگر ضمن انتقاد از عدم اجرای بوک بیلدینگ، می‌گویند هنوز عرضه‌های اولیه جایگاه خود را در بازار پیدا نکرده است. همچنین برخی دیگر بر این باورند که عرضه های اولیه باید دیرتر وارد شاخص شوند.

تصمیم‌گیری درمورد دامنه نوسان عرضه اولیه‌ها

روزبه شریعتی-تحلیل‌گر بازار سرمایه در گفت‌وگو با ایسنا، با تاکید بر اینکه برای اصلاح قوانین عرضه اولیه باید مرحله به مرحله پیش رفت، توضیح داد: ابتدا باید حجم مبنا  برداشته شود. بعد از اینکه عرضه اولیه‌ها برای مثال ۲۰ درصد رشد کرد، دامنه نوسان را یا باز کنند یا ۱۰ درصدی یا ۱۵ درصدی کنند. اگر حجم مبنا برای عرضه اولیه‌ها یک شود، بعد دامنه نوسان را بعد از اینکه ۲۰ درصد رشد کرد ۱۰ درصد یا ۱۵ درصد کنند تعادل ایجاد شده و شائبه رانت هم از بین می‌رود.

وی ادامه داد: البته ۲۰ درصد برای مثال است. باید قطعا درمورد دامنه نوسان عرضه اولیه‌ها کارشناسی صورت گرفته و تصمیم‌گیری شود. زمانی که حجم مبنا و صف خرید وجود دارد، شائبه‌های زیادی ایجاد می‌شود.

عرضه اولیه ها با فاصله وارد شاخص شوند

در این راستا مصطفی صفاری-یک تحلیل گر بازار سرمایه- در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به تجربه سایر کشورها در زمینه‌های عرضه اولیه‌ها، اظهار کرد:در دنیا IPO ها یا همان عرضه‌های عمومی اولیه بلافاصله وارد شاخص نمی‌شوند. ۲۰ روز صبر می‌کنند تا سهم حجم بخورد و بعد وارد شاخص می‌شوند تا قیمت عادلانه شود. درحالی که در ایران عرضه اولیه‌ها بلافاصله وارد شاخص شده و مشمول محدودیت‌های حجم مبنا می‌شود که برای شاخص اعمال کرده‌اند.

وی با تاکید بر اینکه هدف از ایجاد حجم مبنا جلوگیری از نوسان شاخص بود، گفت:  برای کنترل شاخص محدودیت حجم گذاشته شد. درواقع به جای اینکه به سهام‌داران عمده فشار وارد شود که حجم سهام شناور خود را بالا ببرند، محدودیت اعمال شد. وقتی شرکتی ۱۰ درصد IPO جدید را اخذ کرده است، دیگر امکان معامله سهم وجود ندارد. اینکه  IPO وارد شاخص می شود، مشکل دارد و باید دستورالعمل آن را اصلاح کنند و اعلام کنند IPO تا یک ماه وارد شاخص نمی‌شود.

این تحلیل‌گر بازار سرمایه ادامه داد: زمانی که عرضه اولیه وارد شاخص نشود، اگر حجم مبنای آن را یک ریال در نظر بگیرند مشکل حل و با یک سهم هم جا به جا می‌شود و چون وارد شاخص نشده است، تاثیری هم روی شاخص ندارد. زمانی که یک ماه گذشت و قیمت آن نرمال شد بعد وارد شاخص شود. درواقع به خاطر شاخص محدودیتی اعمال کردند که عرضه اولیه دچار مشکل شده است.

عدم اجرای بوک بیلدینگ در بازار سرمایه ایران

همچنین فردین آقابزرگی-تحلیل‌گر دیگر بازار سرمایه- با اشاره به سیستم بوک بیلدینگ، توضیح داد: زمانی که سیستم بوک بیلدینگ در بازار سرمایه ایران اعمال شد، قرار بود عرضه‌های اولیه بر اساس یک روش استاندارد و شناخته شده انجام شود. به مرور زمان روند به این صورت شد که هم دامنه تعداد و هم دامنه نوسان قیمت از پیش تعیین شد و بنابراین هیچ بوک بیلدینگی روی این روش سازگار نیست.

وی ادامه داد: به نظر من روش سازگار و علمی در ارتباط با عرضه های اولیه صورت نمی گیرد و این یک نقطه ضف است. به همین دلیل عرضه های اولیه بلافاصله متناوب درصد می‌خورد و بالا می‌رود. یعنی قیمت اولیه درست نبوده است. این اتفاق باعث می‌شود هم برای سهام‌دار عمده که سهم را عرضه می‌کند محدودیت ایجاد شود هم روش بوک بیلدینگ اجرا نشود. این موضوع نقطه ضعفی برای سیستم است که هنوز درمورد عرضه های اولیه جایگاه و موقعیت خود را پیدا نکرده است. روشی باید پیدا شود که عرضه‌های اولیه مبتنی بر میزان تقاضا و تحلیل کارشناسی قیمت بخورد.

۱۹ دیدگاه
Iran, Islamic Republic of
م.س
۱۴:۵۰ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۲
0
6
1
از روز بعداز عرضه اولیه شگویا تا پایان سال هرروز راس ساعت 8ونیم صبح درخواست سفارش زیر 2000 سهم دادم اما یکبار هم نتوانستم موفق شوم چون تا در سیستم ثبت میشد میدیدم 400 هزار ثبت در کمتر از 1 تا2 ثانیه جلوتر انجام شده است و تا آخر زمان هروز هرگز زیر 50 میلیون هم بعنوان رتبه خرید توی صف قرار نگرفتم.
پیشنهاد اینجانب بهترین روش اتخاذ طبقه بندی برای حجم سفارش است .باید هرکد خرید را محدود به 10 الی حداکثر 50 برابر تخصیص اولیه در روز عرضه کرد و برای خریداران نیز مانند عرضه اولیه ساعت به ساعت فاصله سفارش گیری ایجاد و هر کد فقط یک درخواست در هر ساعت حق استفاده برای سفارش داشته باشد. تا وقتی که تقاضای زیاد هروز هست این روش کمکی میکند که رانت روی عرضه های اولیه تا زمان این اتفاق هست نیفتد.
Iran, Islamic Republic of
ناشناس
۱۴:۵۱ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۳
کاملاً موافقم. منم هرگز نتونستم بگیرم
Iran, Islamic Republic of
ناشناس
۱۶:۱۹ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۳
در سهام‌های ارزشمند که عرضه اولیه هم نیستند همین مشکل هست. سهام ارزشمند فقط به خواص میرسه.
Iran, Islamic Republic of
ناشناس
۰۴:۳۱ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۴
شما از ... جماعت چه انتظاری داری،هموطن
United States
ناشناس
۰۳:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۲/۱۷
دوست عزیز اگر ساعت کارگزاری رو با ساعت سیستمتون مطابقت بدین متوجه میشین حدود 1 - 2 ثانیه ساعت کارگزاری عقب تر از ساعت جهانی هست و قبل از اینکه ساعت خود کارگزاری 8:30:00 بشه سیستم درخواست های معاملات رو قبول نمیکنه و این درحالیه که ساعت سازمان بورس با ساعت جهانی تنظیم میشه... اینا این معنی رو میده که یکی دو ثانیه ی اول برای کاربر عادی که من و شما باشیم کلا سوخت میشه همیشه و تو این تایم کارگزاری ها میتونن درخواست خرید هایی که خودشون میخوان و میتونن تصمیم بگیرن رو به صورت صف بندی شده و پشت سر هم به سرور سازمان بورس ارسال کنن... یعنی اینطوری که من برداشت میکنم متاسفانه ما همیشه عقب تر هستیم و احتمالا به همین دلیله که شما و ما و خیلیای دیگه راس ساعت 8 و نیم درخواست ارسال میکنیم ولی بازم توی صف حجم بالایی جلوتر از ما هستن
Iran, Islamic Republic of
سلام
۱۵:۴۹ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۲
4
2
2
اتفاقا اين روش عرضه اوليه عادلانه است زيرا به همه خريداران به اندازه مساوي سهم تعلق ميگيرد
اينكه كسي سفارش داده براش ثبت نشده چه ربطي به دامنه نوسان داره اين مشكل بايد از طريق خودش حل بشه و حق متضررين بهشان برگردانده بشه (من فكر كنم اشتباه سيستمي باشه چون ديدم كسي رو كه دو برابر براش اين سهم گرفته شده)
Iran, Islamic Republic of
ناشناس
۰۱:۰۲ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۴
من که هرروز صبح ساعت ۸و۳۰ هر عرضه اولی با ۵۰تا سهم نتونستم بخرم
به این نتیجه رسیدم خود کارگزاری ها یا افرادی با استفاده از رانت ولابی دارن این سهم ها رو می خرن
اونا بی که عادلانه خبرت از تخصیص معاملات در روزهای بعدی ناراحت نمیشم
منم موافقم
Iran, Islamic Republic of
ناشناس
۰۴:۳۷ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۴
مسئله دزدیه کارگزاریها در روزهایِ بعد
و سفارشات سر خطی هست
که به آدمهائ عادی نمی رسد
باید به یک جایی
وصل باشی
کل کشور این جوریه
چون عمرش فقط ۴۲ ساله،فرصتِ قانونمند شدن کشور هنوز ایجاد نشده
هر کی از هر جا دستش برسه،، میدزده
بدزدین آقا،،،نوش جانتان
جوابش را ناموستان باید بده
United Kingdom
ناشناس
۱۸:۴۰ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۲
0
0
3
پولهای مردم را آرام میگیرن چندتا دلار وسکه وچندتا سهام بهشون میدن
کی این کرکره را پایین میکشن نمیدانم
چون دلار ۱۶۰۰۰ تومن با اقتصاد ودرآمدما
سازگاری نداره ونمیتونه داشته باشه
Iran, Islamic Republic of
محمود
۲۱:۳۰ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۲
0
0
4
بعد از ۴۰ سال هنوز در کشور جمهوری اسلامی، رانت آشکار وجود داره، مسئولین و مدیرانی که مدعی پاکدستی هستند باید به فوریت وارد عمل شوند.
Iran, Islamic Republic of
ناشناس
۲۲:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۲
0
0
5
بجای اینکه جذابیت عرضه ها و سوددهی آنها را بگیرید و کم کنید، بهتره بقیه را هم شریک کنید، اگر همین روال فعلی فقط یک تغییر کوچک داشته باشه کافیه اونم اینکه هر کد فقط مجاز به ثبت تعداد سهم کمتری باشه، بجای اینکه روزهای بعد از عرضه به ۱۰ نفر برسه به ۱۰۰۰ نفر برسه،
در ضمن اینکه کارگزاریها برای یک سری مشتری خاص ۸:۳۰ بفرستن عین رانته خیلی راحت هم میشه شناساییش کرد.
احتمالا اگر سازمان بررسیش نکنه اعتراضات شدید هم خواهد شد.
France
ناشناس
۲۳:۳۶ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۲
0
0
6
کارگزاریها اعلام کردند که به هر در خواست کننده ۳۰۰۰سهم تعلق می‌گیرد روز اول تعداد ۲۴۵۰سهم داده شد ولی ۴۸ ساعت بعد نوشت نا مشخص و بعد تبدیل کرد به ۱۳۳۷ سهم در صورتی که نقدینگی برای ۲۵۴۵ ،عدد بوده لطف کند به مدیر بورس بگید مردم را احمق حساب نکنه خسته شدیم از این همه توهین
France
ناشناس
۲۳:۳۶ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۲
0
0
7
کارگزاریها اعلام کردند که به هر در خواست کننده ۳۰۰۰سهم تعلق می‌گیرد روز اول تعداد ۲۴۵۰سهم داده شد ولی ۴۸ ساعت بعد نوشت نا مشخص و بعد تبدیل کرد به ۱۳۳۷ سهم در صورتی که نقدینگی برای ۲۵۴۵ ،عدد بوده لطف کند به مدیر بورس بگید مردم را احمق حساب نکنه خسته شدیم از این همه توهین
Iran, Islamic Republic of
ناشناس
۲۳:۴۳ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۲
0
0
8
حتما واقعیت !
France
ناشناس
۲۳:۴۴ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۲
0
0
9
امسال کارگزاری‌ها افتخار دادند به مشتریان خود عرضه اولیه دادن چون در این چند ساله معمولاً سیستمهای آنان قطع میشد امروز بچه های کوچک هم برنامه نویسی بلدن باور کنید بازنده بازی شمایید.
Iran, Islamic Republic of
محمدرضا تقی زاده
۱۹:۲۲ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۳
0
0
10
اینایی که حرف از رانت میزنن یه مشت حسود هستند عرضه اولیه عادلانه هست و منطقی هست وقتی تعداد زیاد بخوان بخرن صف به وجود میاد درضمن اینکه بعضی ها خریدند ولی در پرتفوی آن ها نیومد مشکل از کارگزاری شون هست خیلی از کارگزاری ها ضعیف عمل می‌کنند در ایران بهترین کارگزاری کارگزاری آگاه هست حتی از سهم آشنا و مفید و همه کارگزاری دیگه آکاه بهترین کارگزاری هست و این مشکلات را نداشته این آدم ها که از بی عدالتی حرف می‌زنند بهتر نیست برن یه کارگزاری رتبه الف مثه آگاه در صمن آگاه هیچ وقت همچین مشکلاتی رو نداشته و به همه سهام در عرضه اولیه داده و هیچ بی عدالتی هم در آگاه وجود نداره. یه مشت حسود خودشون رو کارشناس معرفی کردند و کسشعر میگن در ضمن سر خط سفارش زدن یک هنر هست که علمی دارد من سر خط هم زدم بدون رانت و بدون هیچ آشنایی فقط علم می‌خواهد باید بلد باشید بی سواده میگن رانت بازی هست. خخخخخ
Iran, Islamic Republic of
محمدرضا تقی زاده
۱۹:۲۵ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۳
0
0
11
لطفا نظر مرا ثبت کنین اگر بی ادبی هم بود کلمات بی ادبی را پاک کنید البته به کسی فحش و بی احترامی نکردم برای دونستن واقعیت نظر مرا که براتون فرستادم ثبت کنین اگر شما هم نظرات رو فیلتر کنین معلوم میشه شما با کی هستین باتشکر
Iran, Islamic Republic of
علی حسینی
۲۳:۳۳ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۳
0
0
12
عرض سلام و ادب

چرا در روزهای بعد از عرضه اولیه هم مثل روز اول، همه کد ها سفارش نمی ذارن تا در لحظه آخر به نسبت مقدار عرضه به تعداد کد هایی که سفارش خرید دادن، به هر کد برسه؟اینطوری رانت و مسابقه سفارش سرخطی و فشار به هسته هم از بین می ره.
فرض کنید مجموعا ۱۰۰۰ کد سفارش گذاشتن در حالی که مجموع عرضه ها ۵۰۰ هزار سهمه، بنا بر این به هر کدی، ۵۰۰ سهم تعلق می گیره.
این روند ادامه پیدا کنه تا صف فروش جمع بشه.

این مدل رو میشه توی تمام صف فروش ها حتی در غیر از عرضه های اولیه اجرا کرد تا جلوی رانت بازی گرفته بشه.

البته حقوقی ها داستانشون متفاوته و میشه براشون سهمیه جداگانه ای در نظر گرفت، همونطور که در عرضه های اولیه هم اخیرا چنین سهمیه ای برای حقوقی ها در نظر گرفته شده.
Iran, Islamic Republic of
ناشناس
۰۴:۲۹ - ۱۳۹۹/۰۱/۱۴
0
0
13
از تمام دنیا عذر میخوام،که ما ایرانیها ... برامون شده،،عین آب خوردن
پاسخ دهید
سایت نبض بورس از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.